به گزارش روابط عمومی حوزه هنری انقلاب اسلامی،دومین نشست تخصصی «تئاتر فراتهران» حوزه هنری انقلاب اسلامی همزمان با اختتامیه چهلوچهارمین جشنواره بینالمللی تئاتر فجر، ۱۲ بهمنماه ۱۴۰۴ در سالن طاهره صفارزاده حوزه هنری برگزار شد.
این نشست با حضور کارشناسان نمایش استانهای سراسر کشور و به میزبانی مرکز هنرهای نمایشی سوره و معاونت راهبری استانهای حوزه هنری برگزار شد.
در این نشست دو روزه، موضوعاتی همچون وضعیت تئاتر استانها، سیاستها و راهبردهای کلان نمایش انقلاب، چگونگی حضور گروههای تئاتری استانها در عرصههای ملی و بینالمللی، راهکارهای جذب و پرورش هنرجویان هنرهای نمایشی، احیای اقتصاد تئاتر و توسعه مخاطب در مراکز استانی مورد بحث و گفتوگو قرار گرفت.
در روز دوم این نشست، پس از ادامه ارائه گزارش عملکرد کارشناسان تئاتر استانها، مژگان وکیلی مدیر سابق امور بینالملل تئاتر، به بیان نکاتی درباره مارکتینگ و معرفی تئاتر ایران در عرصههای بینالمللی پرداخت.
وی با اشاره به اهمیت شنیدن دغدغههای فعالان تئاتر استانها گفت: جشنواره بینالمللی تئاتر فجر پس از سالها به یک برند جهانی تبدیل شده است و اکنون باید بدانیم چگونه میتوانیم از حضور گروههای بینالمللی تئاتر برای ارتقای تئاتر ایران بهره ببریم.
وکیلی تأکید کرد: فعالان تئاتر در استانها میتوانند نقش مؤثری در برندسازی و مارکتینگ تئاتر ایفا کنند. نمایشهایی که صرفاً مبتنی بر دیالوگ هستند، معمولاً در عرصه بینالمللی با محدودیت مواجه میشوند. در کنار دیالوگ، توجه به جلوههای بصری، فرم اجرایی و زبان بدن اهمیت بسیاری دارد. همچنین گروه نمایشی باید منسجم و دارای رهبری آموزشدیده باشد.

وی در تعریف مارکتینگ تئاتر اظهار کرد: مارکتینگ تئاتر یک فرایند مدیریتی و استراتژیک است که با شناسایی، پیشبینی و پاسخگویی به نیازهای مخاطب، میان خلق هنری، مخاطب و پایداری اقتصادی تعادل ایجاد میکند. این حوزه شاخهای تخصصی از بازاریابی هنرهای نمایشی است که بهصورت سیستماتیک و مبتنی بر داده به طراحی، عرضه، ارتباط، توزیع و ارزشآفرینی آثار میپردازد.
مدیر سابق امور بینالملل تئاتر با بیان اینکه بازار تئاتر، رقابتی و بینالمللی است، گفت: جشنوارههای خارجی تنها کیفیت هنری اثر را نمیسنجند، بلکه به مخاطب، بازاریابی و مسیر حرفهای گروه نیز توجه دارند. تئاتر بدون مارکتینگ، حتی اگر اثری باکیفیت باشد، دیده نمیشود.
وکیلی با اشاره به دو مسیر بینالمللی شدن آثار نمایشی افزود: اگر اثر هنوز در مرحله ایده باشد، پیوند دادن آن با بازار بینالمللی سادهتر است، اما در صورتی که اثر تولید شده باشد، تحقیق و تحلیل بازار، شناسایی جشنوارهها، سالنهای معتبر و سیاستهای فرهنگی کشورِ مقصد اهمیت ویژه دارد.
وی تصریح کرد: انتخاب یا خلق اثر باید با توجه به ظرفیت بازار، تطبیق فرم، محتوا، مدت اجرا و مخاطب هدف انجام شود. مفاهیم جهانشمول مانند کمبود آب، مهاجرت و مسائل انسانی، در عرصه بینالمللی فهمپذیری بیشتری دارند و انتقال مفاهیم بومی نیز نیازمند خلاقیت کارگردان است.
مدرس مارکتینگ و معرفی تئاتر ایران در عرصههای بینالمللی، بر اهمیت هویتسازی و برندینگ گروههای نمایشی تأکید کرد و گفت: گروههایی موفقترند که برای خود، آثار و مسیرشان هویت مشخصی تعریف کرده باشند. ارتقای سطح فرهنگی و هنری میتواند زمینه ورود به حوزه اسپانسرینگ و برگزاری تورهای بینالمللی را فراهم کند.

وکیلی روایت درست از اثر، معرفی حرفهای و تولید تیزرهای مؤثر را بسیار مهم دانست و گفت: اگر نمایشی قابلیت اجرای بینالمللی داشته باشد، باید بتوان آن را در ۳۰ ثانیه بهدرستی معرفی کرد. تیزر مناسب میتواند مسیر پذیرش اثر را در مراحل مختلف بازبینی هموار کند.
وی همچنین به موضوع فروش بلیت، مذاکره با جشنوارهها و سهم گروهها اشاره کرد و افزود: گروهی که در جشنوارههای بینالمللی حضور پیدا میکند، نباید از نظر مالی متضرر شود. این موضوع نیازمند کیفیت بالا و برنامهریزی هوشمندانه است.
مژگان وکیلی با اشاره به تجربه موفق بهروز غریبپور در معرفی فرهنگ عاشورا در جشنوارههای بینالمللی گفت: آیینها و مفاهیم دینی و مذهبی ما ظرفیت بالایی برای عرضه جهانی دارند، به شرط آنکه با زبان هنر و فرم مناسب ارائه شوند.
وی در پایان تأکید کرد: پس از همخوانسازی اثر با یک جشنواره بینالمللی، لازم است پکیجی حرفهای شامل سیناپس، تریلر، عکس و رایدر فنی تهیه و ارسال شود. مارکتینگ تئاتر به معنای تصمیمگیری آگاهانه از تولد ایده تا عرضه اثر است؛ بهگونهای که اثر دیده شود، درآمدزا باشد و شأن هنری خود را حفظ کند.
رسالت ما تربیت نیروست
در ادامه این نشست که در سالن باشگاه تئاتر سوره برگزار شد، خیرالله تقیانیپور با پرداختن به موضوع راهکارهای استعدادیابی، جذب و پرورش هنرجویان هنرهای نمایشی گفت: امیرحسین شفیعی امسال نکته مهمی را به من یاد داد؛ اینکه باید مثل خودش پای این پرچم ایران ایستاد. بیتعارف، بیش از نیمی از تولیدات جشنواره امسال متعلق به حوزه بود و یکی از دلایلی که دوست داشتم اینجا حضور داشته باشم، قرابت و تعلق خاطرم به حوزه هنری است.

وی با تأکید بر نقش انسان و فردیت در تئاتر افزود: تئاتر با آدم و فردیت معنا پیدا میکند و اگر این عنصر را از آن بگیریم، دیگر به هیچ دردی نمیخورد. بیشتر استعدادهای واقعی، بچههای شهرستان هستند که به تهران مهاجرت کردهاند. صادقانه بگویم، حوزه هنری مدتی دچار رخوت شده و باید دوباره همت به خرج بدهیم.
تقیانیپور راهاندازی جشنواره «سوره تئاتر» را ضروری دانست و گفت: باید این جشنواره دوباره راه بیفتد، چون انگیزهای برای فعالیت در شهرستانها ایجاد میکند. اساساً رسالت اولیه حوزه هنری همین بوده است.
وی درباره تمرکزگرایی در تهران توضیح داد: اینکه همهچیز در تهران متمرکز شده، بهخاطر فضای گعدهای حاکم بر این شهر است. رسالت ما تربیت نیروست. اگر بتوانیم در استانها پاتوق و گعده ایجاد کنیم، مرزبندیها را برداریم و پروژه سرگرمیسازی را آنجا پیاده کنیم، اتفاق خوبی میافتد.
این هنرمند، در ادامه عنوان کرد: باید چراغ تئاتر استانها را روشن نگه داریم. هر کسی را نام ببرید، از استانها آمده است. امروز این استانها هستند که هنر جشنواره را زنده نگه داشتهاند. تهران به سمت کار تجاری رفته و همه این را میدانیم؛ حتی مشهد هم تا حدی به این سمت رفته است. اما هنوز در استانها جوانهایی داریم که خوب فکر میکنند و خوب کار میکنند.
تئاتر هنر نخبگانی
تقیانیپور با هشدار نسبت به از دست رفتن استعدادهای جوان گفت: اگر جوان شهرستانی را پیدا نکنیم، به سمت بلاگری میرود. امروز همهچیز در حال حذف آدم است، اما تنها چیزی که هنوز آدم را حذف نکرده، تئاتر است. تئاتر رفتن هنوز هم پرستیژ دارد و یک هنر نخبگانی محسوب میشود.

این فعال عرصه تئاتر، با اشاره به تجربه شخصی خود بیان کرد: من خودم در حوزه هنری کرج کار کردهام و همه شما استاد هستید و توان کار دارید. اگر نتوانیم نسل جدید را بسازیم، باختهایم. نوجوان و جوان شبیه محیط پیرامون خود میشود و این ما هستیم که باید این محیط را بسازیم.
وی تأکید کرد: اگر نتوانیم کادر و جبهه فرهنگی تشکیل دهیم، زمین میخوریم. اگر حوزه هنری نبود، جشنواره زمین میخورد. ما انقلابیِ سفتوسختِ شعارزده نمیخواهیم؛ ما کسی را میخواهیم که پای این پرچم بماند.
تقیانیپور در پایان گفت: اگر ما کادرسازی نکنیم، طرف مقابل این کار را میکند و نهتنها تئاتر، بلکه کف خیابان را هم در دست میگیرد. اگر یکدست باشیم، کسی نمیتواند نظرش را تحمیل کند. فکر نمیکنم حوزه هنری رسالتی جز این داشته باشد. من آمدهام خواهش کنم که این جبهه فرهنگی را شکل بدهید. اگر این چرخه دوباره تنظیم و آسیبشناسی شود، جبهه فرهنگی کشور دوباره جان میگیرد. همه ما که اینجا جمع شدهایم، دورههای خوب جشنواره حوزه را دیدهایم و باید آن دوران را برگردانیم. ما در دل آن جشنواره بودهایم و امروز هم میخواهیم هم جشنواره و هم دیگر ظرفیتها را احیا کنیم؛ و این مهم، دست یاری و کمک شما را میطلبد.
نظر شما